|
HOME / Rizoom / Rizoom?

Rizoom?

Waarom de  naam Rizoom en wat het is

Op de dag dat Amerika Irak binnenviel hoorde ik voor het eerst van het bestaan van het Rizoom.
Tijdens een les strategie van strateeg-filosoof Rene ten Bos kwam het ter spake. Hij zij dat het niks kon worden met die oorlog voor Amerika omdat het vechten van een boom (Amerika) tegen een Rizoom (Irak) niet zou gaan werken. Amerika zou dit nooit kunnen winnen. Vanaf dat moment was ik getriggerd en gefacineerd door het fenomeen waarna ik jaren later samen met mijn compagnons een bedrijf zou oprichten dat Rizoom gedoopt zou worden. (Hendrik-Jan Trooster)

Rizoom verklaard

Biologie     

De term rizoom wordt in de biologie gebruikt als aanduiding voor een ondergrondse wortelstokkenstructuur. Brandnetels en bamboe bijvoorbeeld planten zich hiermee voort. Het is een organisme dat niet verticaal maar horizontaal en ondergronds groeit, voortwoekerend langs ongebaande paden. Rizomen lijken zomaar ergens te beginnen en nergens te eindigen, ze kennen geen stam, geen centrum, geen hiërarchie. Rizomen groeien ongebreideld, grijpen in elkaar en gaan verbindingen aan, waardoor een sterk, nagenoeg onuitroeibaar netwerk ontstaat.

Filosofie


Voortbordurend op de biologische rizoom, heeft de filosoof Deleuze het rizomatisch denken geïntroduceerd. Kenmerkend is het ontbreken van een vaste lijn, die het denken bepaalt en stuurt. Vele ingangen en uitgangen en een veelheid aan lijnen en vertakkingen bieden ruimte aan dimensies in plaats van eenheden.

Deleuze: "Een rizoom is een niet-hiërarchisch en niet-betekenisdragend systeem dat uitsluitend bepaald wordt door een circulatie van toestanden, zonder Generaal, zonder een organiserend geheugen of centrale automaat".
De kracht van de rizoom is om ieder willekeurig punt met een ander willekeurig punt te verbinden, maar we moeten ervoor waken dat de rizoom niet verstrikt raakt in het hiërarchisch wortelstelsel van de boom. Want dan is het afgelopen: "dan kan het verlangen niet meer stromen. Want het verlangen is alleen beweeglijk en productief in een rizoom. Iedere keer als het verlangen een boom volgt, stort het ineen en komt het uit op de dood".

Krachtpunt

Een kleine aanvulling wellicht op de vrijdenker Deleuze, waar hij van mening is dat een rizoom slechts bestaat uit lijnen en niet uit punten: op elke kruising van het niet-hiërarchisch netwerk ontstaat iets. Dat is inherent aan een ontmoeting. Wij geloven in de meerwaarde van toevallige ontmoetingen en zien daarin ruimte voor ontwikkeling en nieuwe kansen.